مهاجرت تحصیلی به آلمان یکی از روش‌های ساده، کم هزینه و البته سریع برای مهاجرت به این کشور صنعتی است. هر ساله دانشجویان بیشماری از سراسر جهان برای برخورداری از امکانات پیشرفته و شرایط ایده‌آل برای تحصیل و زندگی و همچنین آینده شغلی روشن، مهاجرت تحصیلی به آلمان را به عنوان یک مسیر کوتاه برای رسیدن به اهداف خود در نظر گرفته‌اند. هر چند برای مهاجرت به آلمان از طریق تحصیل می‌بایست اطلاعات کافی در این زمینه را بدست آورید. برای مثال، بررسی کردن شرایط پذیرش از دانشگاه، مدارک مورد نیاز جهت تحصیل در آلمان، نحوه اخذ ویزای دانشجویی و … می‌تواند کمک کند تا مسیر مهاجرت تحصیلی به آلمان به مراتب ساده‌تر شود. بنابراین اگر قصد عزیمت به آلمان از طریق تحصیل را دارید، با ما در این مطلب همراه شوید.

چرا مهاجرت تحصیلی به آلمان ؟

کشور آلمان دومین کشور محبوب بین مهاجران بعد از کشور آمریکا است و این روند رو به رشد هر ساله با افزایش تعداد مهاجران بیشتر می‌شود. دلایل متعددی برای مهاجرت به این کشور وجود دارد که یکی از آنها اقتصاد بزرگ این کشور اروپایی است. از دیگر دلایلی که باعث جذب مهاجران به این کشور اروپایی می‌شود، می‌توان به امنیت اجتماعی، کیفت زندگی بالا و آینده شغلی روشن اشاره کرد.  همچنین از دیگر دلایل مهم محبوبت کشور آلمان برای مهاجران به خصوص مهاجران از طریق تحصیل، رایگان بودن دانشگاه‌ها و مؤسسات آموزش عالی دولتی در این کشور است که شرایط مطلوبی برای دانشجویان بین‌المللی فراهم کرده است. همچنین وجود دانشگاه‌های مطرح و معتبر با بالاترین کیفیت آموزشی باعث شده تا رقابت برای اخذ پذیرش از این دانشگاه‌ها سخت و چالش برانگیز باشد. این فرصت استثنایی نه تنها به شما شانس تحصیل در این کشور را می‌دهد بلکه شما قادرید بعد از اتمام دوره آموزشی برای مدت ۱۸ ماه در این کشور زندگی کنید و در صورت پیدا کردن کار بتوانید ویزای اقامت دریافت کنید. طبق آخرین نظر سنجی صورت گرفته در حدود ۵۴ درصد از دانشجویانی که از دانشگاه‌های آلمان فارغ‌التحصیل شده اند، موفق به پیدا کردن کار و زندگی در کشور آلمان شده اند.

انواع مراکز آموزش عالی در کشور آلمان

سیستم آموزشی در کشور آلمان به گونه‌ای طراحی شده است که شما می‌توانید با هر سطح آموزشی وارد یکی از این مؤسسات آموزش عالی شوید. به طور کل نظام آموزش عالی در آلمان از ۳ نوع مؤسسه تشکیل شده است:

  • دانشگاه‌ها (Universitäten)، که بیشتر بر روی تحقیق و توسعه تاکید دارند و در واقع پژوهش محور هستند.
  • دانشگاه‌های علمی کاربردی (Fachhochschule). در این مراکز آموزشی بر خلاف دانشگاه بیشتر بر روی جنبه کاری و عملی رشته‌های تحصیلی تاکید دارند. فارغ‌التحصیلان این نوع دانشگاه‌ها، آینده شغلی بسیار خوبی دارند.
  • دانشگاه‌های هنر و موسیقی (Kunst- und Musikhochschulen). نوع دیگری از مراکز آموزش عالی در آلمان، دانشگاه‌های هنر و موسیقی هستند که تمرکز اصلی آنها بیشتر بر روی هنر و موسیقی است.

دانشگاه‌های مطرح آلمان

بدون شک یکی از ویژگی‌های منحصر به فرد تحصیل در کشور آلمان وجود دانشگاه‌های مطرح با کیفیت آموزشی بالا است. تحصیل در یکی از این مؤسسات آموزش عالی موجب افزایش شانس شما برای پیدا کردن کار و در نتیجه اقامت دائم در این کشور می‌شود.  در زیر به برخی از این دانشگاه‌های معتبر اشاره شده است.

بهترین دانشگاه های آلمان در زمینه مهندسی و فناوری

همان طور که در بالا به آن اشاره شد، یکی از مزیت‌های مهاجرت تحصیلی به آلمان تدریس در دانشگاه‌های معتبر این کشور است. در این راستا دانشگاه‌های مهندسی آلمان به دلیل ارتباط نزدیک با صنعت این کشور نقش تعیین کننده‌ای در رشد اقتصادی آلمان ایفا می‌کنند. این ارتباط استراتژیک، موجب شناخت و برطرف کردن نیازهای تحقیقاتی بخش صنعت و به روز نگهداشتن آن می‌شود. بنابراین یکی از سیاست‌های دانشگاه‌های مهندسی آلمان،  آموزش و ارتقای دانش دانشجویان و آماده کردن آنان برای حضور در بازار کار است.

در فهرست زیر می‌توانید نام برخی بهترین دانشگاه های آلمان در زمینه مهندسی و فناوری را (همراه با رتبه هر دانشگاه در این زمینه) مشاهده کنید:

  • دانشگاه فنی مونیخ (۲۲)
  • دانشگاه فنی آخن (۴۴)
  • دانشگاه فنی برلین (۴۷)
  • مؤسسه فناوری کارلسروهه (۵۹)
  • دانشگاه فنی دارمشتات (۱۰۹)
  • دانشگاه فنی درسدن (۱۱۳)
  • دانشگاه اشتوتگارت (۱۱۶)
  • دانشگاه لودویگ ماکسیمیلیان مونیخ (۱۵۶)
  • دانشگاه هومبولت برلین (۱۹۷)

بهترین دانشگاه های آلمان در زمینه پزشکی و علوم زیستی

  • در دانشگاه لودویگ ماکسمیلیان مونیخ (۳۸)
  • دانشگاه روپرشت کارلز هایدلبرگ (۳۹)
  • دانشگاه فنی مونیخ (۷۳)
  • دانشگاه فرانکفورت (۱۰۱)
  • دانشگاه ابرهارد کارلز توبینگن (۱۱۰)
  • دانشگاه آلبرت لودویگ فرایبورگ (۱۱۲)
  • دانشگاه گوتینگن (۱۲۰)
  • دانشگاه هامبورگ (۱۳۰)
  • دانشگاه بن (۱۳۸)
  • دانشگاه هانوفر (۱۴۱)

در صورت کسب اطلاعات بیشتر می‌توانید به صفحه دانشگاه‌های آلمان مراجعه کنید، همچنین می‌توانید برای اطلاع از رتبه‌بندی کلی دانشگاه ها و شناخت بهترین دانشگاه های آلمان، به صفحه بهترین دانشگاه های آلمان در سال ۲۰۲۰ مراجعه کنید.

بورسیه های تحصیلی در آلمان

امکان استفاده از بورسیه‌های تحصیلی در کشور آلمان موجود است. این بورسیه‌ها از دو طربق دولتی و مراکز خصوصی به دانشجو تعلق می‌گیرد. برای کسب اطلاعات بیشتر در این مورد به صفحه بورسیه‌های تحصیلی در آلمان مراجعه کنید.

ویزای تحصیلی آلمان

بعد از کسب موفقیت در اخذ پذیرش از دانشگاه می‌بایست برای درخواست ویزای دانشجویی اقدام کنید. به دلیل رقابت زیاد برای اخذ پذیرش از دانشگاه‌های دولتی آلمان، گرفتن ویزای تحصلی از این کشور همواره سخت و حتی ممکن است با وجود نامه پذیرش دانشگاه با رد ویزای تحصیلی مواجه شوید. این موضوع برای دانشجویانی که موفق به اخذ پذیرش از دانشگاه شده‌اند، می‌تواند بسیار نا امیدکننده باشد. بنابراین بهتر است قبل از حضور در جلسه مصاحبه برای دریافت ویزای تحصیلی آلمان خود را به طور کامل آماده کنید و از نحوه سوالات و پاسخ‌های صحیح آگاهی کامل داشته باشید. تسلط شما در زمان مصاحبه یکی از فاکتور‌های اساسی و مهم است که نشان می‌دهد شما ازنظر بلوغ فکری، استقلال و توانایی‌های اجتماعی واجد شرایط تحصیل در آلمان هستید.

برخی از سوالاتی که ممکن است از شما در زمانه مصاحبه پرسیده شود، به شرح زیر است:

  • چرا می‌خواهید در آلمان ادامه تحصیل دهید؟
  • برای چه رشته‌ای و در چه مقطعی درخواست پذیرش تحصیلی دادید؟
  • چرا این رشته را برای ادامه تحصیل انتخاب کردید؟
  • چرا این دانشگاه را برای ادامه تحصیل انتخاب کردید؟
  • تحصیل در این رشته چه منافعی برای شما دارد؟
  • ترجیح می‌دهید پس از پایان تحصیل در آلمان در این کشور بمانید یا به کشور خود بازگردید؟

بنابراین این موضوع بسیار حائز اهمیت است که شما در روز مصاحبه بهترین عملکرد را از خود نشان دهید و با اعتماد به نفس کامل به سوالات پرسیده شده پاسخ دهید.

انواع ویزای تحصیلی آلمان

در کل سه نوع ویزا برای افردای که قصد عزیمت به آلمان از طریق تحصیل را دارند، ارائه می‌شود. این ویزا‌ها عبارتند از:

  • ویزای یادگیری زبان آلمانی

این ویزا که به طور خواص برای یادگیری زبان آلمانی و حضور در کلاس‌ها و دوره‌های زبان آلمانی است.

  • ویزای متقاضی دانشجویی

اگر شما قصد تحصیل در آلمان را دارید اما هنوز تصمیم قطعی در مورد برنامه درسی نگرفته‌اید و یا منتظر جواب تأییدیه دانشگاه هستید.

  • ویزای دانشجویی

این ویزا برای افرادی صادر می‌شود که موفق به اخذ پذیرش از دانشگاه‌های آلمان شده‌اند.

مدارک مورد نیاز برای اخذ ویزای تحصیلی از آلمان

برای دریافت ویزای تحصیلی آلمان باید تمامی کپی‌های مدارک، بر روی کاغذ A4 ارائه شود (حتی اگر اصل مدرک در ابعاد دیگری باشد). مدارک لازم برای ویزای تحصیلی آلمان عبارتند از:

  • فرم درخواست (خوانا، تکمیل و امضا شده)
  • عکس گذرنامه‌ای (سیاه و سفید یا رنگی که طی ۶ ماه اخیر گرفته شده باشد)
  • گذرنامه معتبر (امضا شده به همراه دو کپی بر روی کاغذ A4 از صفحات ۲ و ۳)
  • شناسنامه
  • نامه پذیرش از دانشگاه یا کالج مورد نظر (یا دعوت‌نامه آزمون ورودی)
  • نامه تمکن مالی (حداقل مبلغی معادل ۱۰۲۳۶ یورو در حساب بانکی به نام خودتان در ایران یا نامه تمکن مالی فرد حامی در آلمان)
  • مدارک تحصیلی به همراه ریزنمرات
  • مدرک زبان (حداقل B2 آلمانی برای دوره‌های آلمانی زبان و حداقل آیلتس ۶ برای دوره‌های انگلیسی زبان)
  • ارائه مدارک شغلی و فعالیت‌های دیگر در ایران (در صورت وجود)
  • رزومه (امضا شده و به صورت جدول، با ذکر آدرس کامل، شماره تلفن و آدرس ایمیلی که مرتب چک می‌کنید)
  • انگیزه‌نامه تحصیلی (امضا شده)
  • مدرک بیمه درمان مسافرتی معتبر برای مدت مورد نظر (مدت اعتبار این مدرک ۹۰ روز است) (نیازی به ارائه این مدرک در زمان مصاحبه سفارت نیست و در زمان صدور ویزا لازم خواهد بود)

کار در حین انجام تحصیل و بعد از مهاجرت تحصیلی به آلمان

افرادی که موفق به اخذ پذیرش از دانشگاه‌های آلمان و ویزای تحصیلی آلمان می‌شوند، می‌توانند در حین تحصیل به کار نیمه وقت مشغول شوند و بخشی از هزینه های خود را از این طریق تأمین نمایند. توجه به این نکته ضروری است که صرفاً تحصیل در این کشور به اخذ اقامت دائم منجر نخواهد شد. پس از تحصیل، به شما این امکان داده خواهد شد که ظرف مدت ۱۸ ماه به دنبال کار، ترجیحاً مربوط به رشته تحصیلی خود، بگردید و در صورتی که فرد کار مورد نظر را یافت و قرارداد کاری منعقد نمود، می‌تواند ویزای تحصیلی خود را به ویزای کاری تبدیل نموده و با تمدید ویزای کار خود به مدت ۵ سال برای دریافت اقامت دائم کشور آلمان درخواست نماید.

وضعیت کار در آلمان

به لطف اقتصاد قدرتمند آلمان، شرایط کار در این کشور به خصوص برای دانشجویان بین‌المللی به مراتب بهتر از نقاط دیگر اروپا است. زمان قانونی کار در آلمان، ۸ ساعت در روز است و بر اساس قانون کار در این کشور، کارمندان می‌توانند دوشنبه تا جمعه کار کنند اما کارفرما حق اجبار کارمندان یا کارگران به کار کردن در روزهای شنبه، یکشنبه و تعطیلات رسمی را ندارد. البته در صورت داشتن مجوز می‌توان در این روزها نیز کار کرد. برخی از مشاغلی که در آلمان نیاز بیشتری به نیروی کار برای آنها وجود دارد، عبارتند از:

  • برنامه‌نویس نرم‌افزار
  • مهندس برق و برق‌کار
  • پرستار و کارمند خدمات درمانی
  • تحلیل‌گر و مشاور IT
  • مدیر اجرایی کسب‌وکار و اکونومیست (اقتصاددان)
  • معمار و مهندس ساختمان
  • مدیریت حسابداری
  • مدیر فروش و مدیر محصول
  • دستیار فروش
  • دستیار تولید

فرصت های شغلی دانشجویی

بر اساس تحقیقات انجام‌شده توسط Deutsches Studentenwerk، دو سوم (۶۶%) دانشجویان در آلمان دارای کار دانشجویی هستند و به‌طور متوسط ۵/۱۳ ساعت در هفته کار می‌کنند. در حقیقت، اکثر دانشجویان دارای مشاغل موقتی مانند کار در کافه‌ها، رستوران‌ها، رانندگی تاکسی یا فروشندگی هستند. به طور کلی ۴۰% دانشجویان به عنوان کارمند موقت، ۲۸% در مشاغل آکادمیک (به عنوان دستیار آموزشی) و ۱۱% از آنها در زمینه تدریس کار می‌کنند. برخی دیگر از فرصت‌های کار دانشجویی در آلمان عبارتند از:

  • دستیار آموزشی و پژوهشی در دانشگاه
  • کار در دانشگاه محل تحصیل (کتابخانه، آزمایشگاه، امور اداری)
  • پرستار کودک (Babysitter)
  • تدریس خصوصی زبان انگلیسی
  • کار در موزه (این شغل برای دانشجویان هنر بسیار مناسب است)

پیدا کردن شغل دانشجویی در آلمان

پیدا کردن شغل دانشجویی با توجه به موقعیت‌های شغلی متعدد در نقاط مختلف آلمان کار چندان دشواری نیست. برای پیدا کردن کار مراکز مختلفی وجود دارد که به خوبی شما را در یافتن یک کار دانشجویی مناسب راهنمایی می‌کند. در مرحله اول باید به آژانس‌های کاریابی (Bundesagentur für Arbeit) مراجعه کنید. این آژانس‌ها دارای بخش مخصوصی برای موقعیت‌های شغلی دانشجویی دارند. همچنین شما می‌توانید در خود محیط دانشگاه مشغول به کار شوید. برای این کار می‌بایست به قسمت منابع انسانی دانشگاه (HR office) مراجعه کنید.

هزینه زندگی دانشجویی در آلمان

به لطف دانشگاه‌های رایگان، هزینه زندگی دانشجویی در آلمان به طور متوسط ۶۰۰ تا ۸۰۰ یورو در ماه است که در مقایسه با اکثر کشورهای دیگر اروپایی، مقرون به صرفه است.  با این وجود هزینه‌های زندگی در این کشور تا حد زیادی وابسته به نوع زندگی‌ شما و شهری که در آن زندگی می‌کنید، است. برای مثال اجاره ماهیانه، هزینه خوراک و پوشاک در شهرهای صنعتی بزرگ، گران‌تر از شهرهای کم‌جمعیت است. در صورت مدیریت هزینه مسکن، خوراک و حمل و نقل، پرداخت هزینه‌های دیگر تا حد زیادی آسان خواهد شد. برای کم کردن هزینه زندگی در آلمان، دانشجویان بین‌المللی می‌توانند شهرهای ارزان‌تر را برای تحصیل انتخاب کنند. برای کسب اطلاعات بیشتر می‌توانید به صفحه هزینه زندگی در آلمان مراجعه کنید.

مزیت‌های مهاجرت تحصیلی به آلمان

با توجه به مطالب بالا، مهاجرت از طریق تحصیل به کشور آلمان دارای مزیت‌های ویژه ای است که آن را از مابقی روش‌های مهاجرتی متمایز می‌کند. این مزیت‌ها به شرح زیر است:

  1. امکان تحصیل رایگان در دانشگاه‌های دولتی
  2. امکان تحصیل به زبان انگلیسی
  3. امکان تحصیل در دانشگاه‌های مطرح و معتبر جهان
  4. اجازه اقامت بعد از تحصیل و پیدا کردن کار و در نتیجه تبدیل ویزای دانشجوی به ویزای کاری و اقامت دائم
  5. امکان کار در حین تحصیل برای تامین هزینه‌های زندگی
  6. اعتبار بالای ویزای دانشجویی آلمان و امکان رفت و آمد به کشورهای حوزه اتحادیه اروپا بدون نیاز به ویزا

راه‌کارهایی برای اقامت موفق در آلمان بعد از اتمام تحصیل

برای اینکه بتوانید حضور مثبت و موفقی در کشور آلمان داشته باشید و در نهایت بتوانید از طریق ویزای تحصیلی اجازه اقامت در این کشور را دریافت کنید، بهتر است سه نکته اساسی زیر را رعایت کنید:

  1. سعی کنید با اطرافیان خود ارتباط خوبی برقرار کنید و خود را به خوبی نشان دهید.
  2. زبان آلمانی را سریع یاد بگیرید.
  3. در رشته خود یا زمینه کاری دیگر، تجربه حرفه‌ای به دست آورید.

منبع:

www.study-in-germany